Sürrealizm Akımının Ortaya Çıkışı

0
282
SÜRREALİZM NEDİR?

Kelime manası Fransızcada gerçeküstücülük olan sanat akımı sürrealizm 20.yy’ılını başında Avrupa’da ortaya çıkmıştır. Bertan’a göre gerçek üstücülük, bilinç ile bilinç dışını birleştiren bir yoldur.

Gerçek üstücülük akımı, gerçek dışı anlamında değil aksine gerçeğin insandaki iz düşümü şeklinde bir yaklaşımdır. I Dünya Savaşı sonrası yaşadıklarına tepki olarak sanatçılar bilinçaltının düşsel dünyasına yönelmişler, nesneleri kendi doğal ortamlarından çıkararak düşsel bir ortama taşıdılar.  İlk örnekleri 1500’lü yıllarda Flaman ressam Bosch’un resimlerinde görülür. Sürealizm sanat akımı Realizm, Natüralizm ve Parnasizm akımlarına tepki olarak doğmuştur.

Gerçek üstücülük, 1924 yılında şair ANDRE BRETON tarafından Sürrealist Manifestosu ile ortaya atılmış, tüm sanat dallarını kapsamıştır. Yeni başlayan sürrealist akım, büyük bir kesim tarafından çok saçma görülmüştü. Ancak, zamanla sürrealist ressamların artması ve sürrealist resimlerin büyük kesiminin beğeni toplaması nedeniyle önem kazandı.

SÜRREALİZM NASIL DOĞDU?

Birinci Dünya Savaşından sonra yeni bir huzur dönemi tesis etme gayretinin yoğunlaştığı yıllarda barış ve huzur sağlanmaya çalışırken, insan aklının ürünü olan bilim ve teknoloji dev adımlarla ilerlemektedir. Fakat  iç/manevi dünyasını tatmin edemediği görülmüştür. Manevi boşluk ve buhran içindeki insan, yeni arayışlar peşine düşer. Arayışların sonucunda manevi huzuru sürrealizm ile bulunduğu düşüncesi vardır.

Sürrealizmin, realizm gibi belli başlı unsurları yoktur. Sürrealizmde, sürrealist ressamın hayal gücü ürünü unsurlar yer almaktadır. Bu unsurlar, ressamın düşüncesine bağlıdır. Örneğin; birden fazla unsurun birleştirilmesiyle oluşturulmuş hayal gücü ürünü bir unsur vs. Önemli olan, bu unsurlarda ressamın düşüncesini bulabilmektir. Bunun için, sürrealist resimlerde; realist resimlerin aksine, unsurlar değil hayal gücü ve düşünce konuşur.

SÜRREALİZM AKIMININ OLUŞMASINDAKİ AMAÇ

Aklın, geleneklerin, alışkanlıkların denetiminden uzak, bilinen gerçekten uzaklaşarak kendince bir gerçek yaratmak amacını güder. Akıl ve mantığın baskısından kurtularak oluşturulan düşüncenin belirlenmesidir.

SÜRREALİZM AKIMI’NIN ÖNCÜLERİ

Andre BRETON Sürrealizmin kurucusudur. Fransız şair, Paul ELUARD sürrealizm kurucularından, Salvador DALİ ressam, Rene MAGRİTTE en önemli temsilcilerinden olmaktadır. Paul DELVAUX , JOAN MİRO, Max ERNST, Giorgio de Chirico, ErnstFuchs, Leonora Carrington

TÜRK EDEBİYATINDA SÜRREALİZM ÖNCÜLERİ

Orhan Veli ve arkadaşları, Cemal Süreyya, ilhan Berk (İkinci Yeniciler), Oktay Rifat dır.

M. Nagihan BUDAK

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here